Larg planit

Nuk po u del siē e kanė planifikuar nė fillim tė vitit. Arka e shtetit nuk ėshtė as afėr tė mbushet me para nga Doganat e Kosovės. Kjo e fundit gjatė gjysmės sė parė tė vitit asnjėherė nuk arriti ta tejkalojė pragun e pėrcaktuar nga Ministria e Financave pėr vitin 2012.

Nė raportin gjashtėmujor tė buxhetit shihet se deri nė qershor ky institucion ka mbledhur 354 milionė euro, ndėrsa ėshtė dashur t’i mbledhė plotė 378 milionė euro.

Kjo i bie se ėshtė mbrapa me afro 24 milionė euro nė raport me planin, edhe pse nė krahasim me vitin e kaluar ka njė ngritje tė tė hyrave pėr rreth 2 milionė euro.

Fllanza Mezini, zyrtare pėr informim nė Doganė, arsyeton kėtė me faktorėt natyrorė, por nuk pranon se nuk po ia dalin tė realizojnė synimet e pėrcaktuara.

“Muajin korrik e kemi pėrfunduar me tė hyra tė grumbulluara nė nivelin 99 pėr qind tė asaj qė ishte planifikuar. Planifikimi jonė mujor shpeshherė ndikohet nga faktorė tjerė qe nuk mund te kontrollohen, siē ishte moti shume i ftohet nė dy muajt e parė te vitit, ēka ndikoi nė rėnien e importit dhe tė hyrave tė grumbulluara nė atė periudhe, por tani gjithēka ėshtė sipas planifikimeve tona”, thekson Mezini.

Megjithatė, ndikimi i dy muajve tė parė tė vitit nė raportin e buxhetit shihet se ka qenė i vogėl nė punėn e kėtij institucioni, pasi as nė muajt e tjerė tė raportuar nuk ėshtė arritur tė tejkalohet apo tė barazohet plani.

Mezini nuk e sheh si ambicioz pragun e caktuar nga qeveria e as tė paarritshėm krahasuar me vitet e kaluara.

“Kėtė vit planifikimi ėshtė pėr 5.8 pėr qind mė i lartė se ai i vitit 2011, ēka besojmė se mund tė arrihet tė realizohet apo sė paku tė arrijmė shumė afėr realizimit tė plotė”, pohon Mezini. Sipas saj, nuk ekziston asnjė administratė doganore nė botė qė nuk pėrballet me evazion fiskal deri nė njė masė tė caktuar, por duke e luftuar atė, Mezini thotė se pala kosovare po punon nė mbledhjen e tė hyrave tė parapara.

Situata tė ngjashme me telashe pėr t’i pėrmbushur parashikimet.

Zyrtarėt tė institucionit mė shpresėdhėnės sa i pėrket fatit tė buxhetit tė Kosovės, thonė se pėr 13 vite sa ekziston ky institucion tė hyrat nė pjesėn e dytė tė vitit kanė performuar mė mirė se nė pjesėn e parė tė vitit.

“Shumicėn e viteve, gjashtėmujorin e parė e kemi pėrfunduar nė nivelin 41-43 pėr qind tė planit vjetor dhe as ky vit nuk paraqet ndonjė pėrjashtim. Kjo, pasi nė pjesėn e dytė tė vitit aktivitetet ekonomike janė mė tė fuqishme sesa nė pjesėn e parė. Ne besojmė tė realizojmė nė tėrėsi planifikimet apo sė paku tė arrijmė shumė afėr realizimit tė tyre”, thekson Mezini.

Nėse shikohen se nga ēfarė ka mbledhur mė shumė para dogana, sipas raportit tė buxhetit, shihet se qytetarėt mė sė shumti nė gjashtė muajt e parė tė kėtij viti kanė paguar taksa nė emėr tė Tatimit mbi Vlerėn e Shtuar, gjithsejtė 180 milionė euro. Por, jo pak tė hyra del se dogana i realizon nga akciza nė kufi, 115.8 milionė euro. Ndėrsa nėse llogaritet vetėm taksa doganore pėr mallrat e importuara, del se gjatė gjashtė muajve tė parė tė kėtij viti janė mbledhur 51 milionė euro.

Pėr Qeverinė e Kosovės, dogana nė krahasim me Administratėn Tatimore tė Kosovės shihet si institucion i privilegjuar nė mbledhjen e taksave.

Edhe pse nuk po ecin sipas planit duket se zyrtarėt e Ministrisė sė Financave janė tė kėnaqur me nivelin e tė hyrave tė pėrgjithshme.

“Tė hyrat gjatė gjashtėmujorit tė parė tė vitit 2012, duke mos pėrfshirė grantet e pėrcaktuara tė donatorėve si dhe fondet nė mirėbesim, janė 649.76 milionė euro dhe paraqesin 42.3 pėr qind tė pranimeve tė pėrgjithshme vjetore tė planifikuara dhe kjo paraqet njė rritje prej 12 pėr qind, krahasuar me periudhėn e njėjte tė vitit paraprak”, thotė Menderes Ibra, kėshilltar pėr media nė kėtė ministri.

Sipas tij, bazuar nė kėta parametra dhe trendin aktual tė arkėtimit qė nė muajin korrik shkoi nė 436.5 milionė euro, plani i tė hyrave pėr vitin 2012 do tė pėrmbushet. /Express/