_92025.png)
Drejtues tė kompleksit “Trepēa”, zyrtarė komunalė dhe ata tė qeverisė, pėrfaqėsues tė ambasadave tė ndryshme, etj, kanė pėruruar tė premten nė Stantėrg Muzeun e ri shtetėror tė Kristaleve, investim ky i Qeverisė sė Kosovės qė ka kushtuar rreth 560 mijė euro.
Menaxheri i Trepēės, Ferat Shala, foli pėr idenė e ndėrtimit tė kėtij muzeu modern, qė ka lindur si domosdoshmėri pėr ruajtjen dhe promovimin e pasurive nėntokėsore, qė shfaqen nė formėn mė tė bukur natyrale, pėrmes kristaleve tė Trepēės.
“Muzeu i vjetėr po mbushte gati gjysmė shekulli qėkur ishte ndėrtuar dhe ishte nė prag tė rrėnimit, ku rrezikoheshin sė dėmtuari kristalet e Trepēės me vlera tė padiskutueshme muzeale. Ky projekt u realizua me fonde tė Qeverisė sė Republikės sė Kosovė, pėrkatėsisht Ministrisė sė Zhvillimit Ekonomik, Ministrisė sė Mjedisit dhe Planifikimit Hapėsinor dhe ndėrmarrjes Trepēa me njė vlerė prej 560 mijė euro. Muzeu qė po e pėrurojmė sot do tė jetė nė shėrbim tė kulturės industriale, tė universiteteve, shkencės dhe do t’iu krijojė mundėsi brezave qė vijnė pėr t’u njohur me pasuritė minerale tė shtetit tė tyre”, ka thėnė Shala.
Menaxheri i Trepēės, Ferat Shala, foli pėr idenė e ndėrtimit tė kėtij muzeu modern, qė ka lindur si domosdoshmėri pėr ruajtjen dhe promovimin e pasurive nėntokėsore, qė shfaqen nė formėn mė tė bukur natyrale, pėrmes kristaleve tė Trepēės.
“Muzeu i vjetėr po mbushte gati gjysmė shekulli qėkur ishte ndėrtuar dhe ishte nė prag tė rrėnimit, ku rrezikoheshin sė dėmtuari kristalet e Trepēės me vlera tė padiskutueshme muzeale. Ky projekt u realizua me fonde tė Qeverisė sė Republikės sė Kosovė, pėrkatėsisht Ministrisė sė Zhvillimit Ekonomik, Ministrisė sė Mjedisit dhe Planifikimit Hapėsinor dhe ndėrmarrjes Trepēa me njė vlerė prej 560 mijė euro. Muzeu qė po e pėrurojmė sot do tė jetė nė shėrbim tė kulturės industriale, tė universiteteve, shkencės dhe do t’iu krijojė mundėsi brezave qė vijnė pėr t’u njohur me pasuritė minerale tė shtetit tė tyre”, ka thėnė Shala.
Ai ka pėrshkruar edhe gjendjen e tanishme tė ndėrmarrjes Trepēa, duke thėnė se aktualisht nė kėtė ndėrmarrje janė tė punėsuar 1513 punonjės, Nė punė janė dy miniera, ajo e Stantėrgut dhe Artanės me fabrikat e tyre tė pasurimit, duke pėrmendur kėtu edhe Fabrikėn e Pajimeve tė Procesit dhe repartin e Industrisė Kimike pėr prodhimin e sulfatit tė aluminit.
Shala pėrmendi edhe tri vitet e fundit nė ndėrmarrjen Trepēa ku kanė ndodhur ndryshime tė rėndėsishme pozitive.
“Nga viti 2009 prodhimtaria e xehes ėshtė rritur mesatarisht pėr 27% pėr ēdo vit. Tė hyrat vetjake tė ndėrmarrjes, brenda tri viteve, gati janė katėrfishuar. Nga afro 4 milion e 250 mijė euro qė Trepēa kishte realizuar gjatė vitit 2008, nė fund tė vitit 2011, realizimi i brendshėm i ndėrmarrjes arrin nė 15 milion e 120 mijė euro. Po ashtu, edhe pagat e punėtorėve tė Trepēės, nė kėto tre vjet janė rritur pėr 86%. Janė pėrmirėsuar kushtet e punės sė punėtorėve dhe ėshtė rritur siguria nė punė. Pėr herė tė parė pas 20 vjetėsh, nė Trepēė, vitin e kaluar ėshtė bėrė pėrtėritja e brezit tė minatorėve, me punėsimin e 200 punėtorėve tė rinj, vetėm pėr punė nė miniera”, ka thėnė Shala, duke shtuar se gjatė kėtyre viteve tė fundit janė realizuar projekte tė rėndėsishme kapitale, me mjete tė Trepēės, por edhe me donacione tė Qeverisė sė Republikės sė Kosovės, Komisionit Evropian, UNDP-sė, Bankės Botėrore etj.
Sipas tij, pėrkundėr ecurisė pozitive qė ekziston aktualisht, stafi menaxhues ėshtė i ndėrgjegjshėm edhe pėr sfidat qė po pėrballet, me ē’rast pėrmendi ristrukturimin e mirėfilltė tė Trepēės, duke marrė parasysh faktorėt socialė, politikė, teknologjikė e menaxhues, si sfidė tė rėndėsishme.
Besim Beqaj, ministėr i Zhvillimit Ekonomik, ka pėrgėzuar tė gjithė qytetarėt e Kosovės pėr kėtė ditė tė rėndėsishme e cila shėnon inaugurimin e Muzeut Shtetėror tė Kristaleve dhe Mineraleve.
Sipas tij, bazuar nė faktet historike, shfrytėzimi i plumbit, zinkut e argjendit nė Kosovė pėrbėn njė traditė qytetare dhe zė vend tė rėndėsishėm nė ekonominė e Republikės sė Kosovės. Ai shtoi se pėr kėtė arsye vlerėsimi dhe trajtimi institucional pėrbėn njė uvertyrė tė veēantė pėr tė gjithė ne.
“Minierat e plumb zinkut, e nė veēanti miniera e Trepēės nė Stantėrg ėshtė njė ndėr vendburimet mė atraktive dhe mė tė njohura nė regjion dhe mė gjerė pėr nga shumėllojshmėria, madhėsia e bukuria e kristaleve tė zhvilluara gjer tani nė kėtė vendburim. Kristalet e zbuluara nė kėtė vendburim janė mbledhur nga punėtorėt e inxhinierėt e Trepēės dhe kjo ka rezultuar me themelimin e Muzeut tė Kristaleve tė Trepēės nė vitin 1964. Deri nė fillim numri i ekzemplarėve ka qenė vėrtetė simbolik, por me kalimin e kohės ky muze bėhet i njohur dhe i rėndėsishėm jo pėr Kosovėn, por nė mbarė qarqet botėrore. Muzeu i Kristaleve dhe Mineraleve ka njė rėndėsi tė jashtėzakonshme pėr Kosovėn dhe atė nė nivel nacional dhe rajonal”, ka thėnė Beqaj.
Ai theksoi se ndėrtesa e vjetėr e kristaleve ka qenė nė gjendje tė mjerueshme, andaj me qėllim tė sensibilizimit tė kėsaj ēėshtje tė rėndėsishme pėr historinė dhe kulturėn tonė MZHE-ja nė bashkėpunim me pėrfaqėsues tė Trepēės dhe tė Muzeut ka botuar edhe broshurėn promovuese pėr njė sensibilizim tė opinionit pėr pasurinė dhe vlerat qė ka ky muze.
Ministri Beqaj potencoi se objekti i ri i muzeut ėshtė modern me gjithė parametrat kulturor e historik dhe i njėjti ėshtė ndėrtuar sipas standardeve mė bashkėkohore.
Nė anėn tjetėr, zv. ministri i Ministrisė sė Mjedisit dhe Planifikimit Hapėsinor, Ilir Mirena, premtoi mbėshtetje institucionale, duke bėrė tė ditur se nė Muzeun e Kristaleve tė Kosovės do tė eksponohen arrin rreth 1500 eksponate tė ndryshme.
“Ēdo projekt qė ėshtė nė interes tė shtetit, do tė ketė pėrkrahjen e plotė tė Qeverisė sė Kosovės, sepse ne jo vetėm qė duhet tė krenohemi me pasuritė natyrore, por duhet t’i ruajmė dhe para sė gjithash duhet tė punojmė pėr njė tė nesėrme mė tė mirė”, ka thėnė Mirena. /Kosovapress/
Më të komentuarat